Gov. Yebes’ State of the Province Address:
Presidential Lingkod Bayan Award kalamposan sa iyang unang termino

Ladies and Gentlemen, not only were we blessed with a ray of hope in the past years, but rays of hope that continue to shine over us even as I speak before you at this very moment.

These rays of hope do not only inspire us; from their brightness sprung the very proof that we, together with you, have risen above the challenges we were confronted with as we began to work our way through every bend of that tunnel in 2004. In more poetic words, I say, we have persistently rowed down the streams of public service in the past three years and eight months with relative success.

“At the end of the tunnel, they say, is a ray of hope. As we, the present leaders of this beautiful province of Zamboanga del Norte started to pass through the tunnel of governance in 1004, we were striving against the uncertainties and difficul-ties along the way. But because we are commiteed to the demands of our calling, we secured for ourselves a safe passage to fulfill what is expected of us as leaders of this province.”

Mao kini ang pasiunang polong giluwatan ni Governor Rolando Yebes atol sa iyang State of the Province Address nga gipahigayon sa Zambo-anga del Norte Convention and Exhibition Center ning dakba-yan sa Dipolog niadtung Lunes nga gitambongan sa mga opisyales sa probinsya, nagkadaiyang sektor sa kati-lingban, barangay opisyales ug mga mayores.

Matud ni Governor Yebes, dili lamang panalangin tungod sa kislap nga paglaum ang natagamtaman sa milabay’ng katuigan, apan ang bidlisiw nga paglaum padayon nga modan-ag sa matag usa niining panahona. Ang dalan sa paglaum dili lamang makapadasig sa matag usa, apan ang sidlak sa kahayag maoy magpa-matuod niining tanan nga misubang na sa kawanangan ang hagit nga maoy giatubang sa dihang kini nahinagboan sa pagsugod palang sa paglatas sa malisod nga agianan niadtung dos mil kuatro. Kini mao ang kalamposan sa pagserbisyo sa publiko sulod sa milabay’ng tulo ka tuig ug walo ka bulan. “We have persistently rowed down the streams of public service in the past years with relative success.”

Sumala pa sa gobernador, ang kalamposan nga iyang naangkon maoy bonga sa paningkamot sa dihang iyang nadawat gikan sa Civil Service Commission, ang Presidential Gawad Lingkod Bayan Award for Local Chief Executive ilawom sa Work Performance Category, niadtung Septembre 19, 2007. Kini iyang nadawat, duha ka adlaw human mibisita si Presidente Gloria Macapagal-Arroyo dinhi sa probinsya aron pag-inagurar sa bag-ong gitukod nga hospital building, ang Zamboanga del Norte Medical Center. Ang maong pasidungog nadawat ni Gover-nor Yebes human molabay ang tulo ka bulan tapos niyang makompleto ang unang termino.

Sumala pa sa Civil Service, siya pa maoy pinaka-una nga gobernador sa tibook nasud nga nakadawat sa maong pasidungog sulod lamang sa permerong termino sa pagser-bisyo. Ang pasidungog nga nadawat ni Governor Yebes maoy iyang gasa sa mga katawhan sa Zamboanga del Norte. “I dedicate and share this award to all ZaNorteans. I could not have done all the programs and projects cited in the award without the contribution of the Sangguniang Panlalawigan and all government officials and employees, and the coopera-tion and support of our representatives to the Lower House, the Local Government Units, the barangays, the national offices operating in the province and region, the private sector, and the media, and my family.”

“This year 2008 opened with more resounding positive notes.” Angay masayran niad-tung 2006 Family Income and Expendetures Survey Report sa National Statistical Coordina-tion Board, miubos ang poverty incidence ngadto sa 1.5 porsyento, gikan sa 64.7 porsyento sa 2003 ngadto sa 63.2 porsyento sa 2006. Gumikan niini matud pa ni Governor Yebes, dili na ang Zamboanga del Norte maoy pinaka pobre nga probinsya sa tibook pilipinas sigun sa natala niadtung tuig 2003 nga dili pa siya ang nagdumala sa pangagamhanang probinsyal.

“Ako kining gikalipay ug dako kay kini nagpamatuod lamang nga kining Yebes Administration has delivered in great part of its commit-ment to arrest the tenacious tentacles of poverty that has been victimizing more and more of our people in the barangays in the last three surveys since 1997.” The result of the 2006 survey finally vindicated our pro-poor programs, for the survey showed that ZaNorte has finally extricated itself from the distinction of being the poorest province in the country.” Bisan pa niining naangkon nga kalamposan karon matud ni Governor Yebes dili pa kini maoy katapusan nga tahas, kay dugang pang hagit pagukod pagsulbad sa problema sa natagamtaman nga kalisud sa probinsya. Giawhag sa gobernador ang tanan, ang mga lungsod ug barangay nga mo-kooperar ug molambigit sa maayong programa tungod kay iyang gituhuan sa umalabot nga katuigan kini magbonga ra gayud.

“Sama kini sa gi-ingon nga in numbers there is strenght.” Gihisgutan ni Governor Yebes ang Corn Processing Plant and Trading Center sa lungsod sa Sergio Osmeña nga maoy pinaka-una nga planta sa rehiyon nuybe ug ika-upat sa tibook pilipinas nga mibalor ug P33 milyones ka pesos. Matud sa gobernador, ang maong planta dugay nang gipangandoy para sa kalam-boan sa corn industry ilabi na nga ang Zamboanga del Norte maoy nag-una nga probinsya sa tibook western mindanao sa corn production tungod kay aduna kitay potential area para sa kamaisan. Gumikan niini, gipasalig ni Department of Agriculture Sec. Arthur Yap nga modugang pa kini ug laing upat ka planta para ibutang sa mga lungsod Zamboanga del Norte.

Gipaningkamotan usab ni Governor Yebes nga makom-pleto ang Zamboanga West Coast Road didto sa habaga-tang bahin sa lalawigan. Niadtung milabay’ng bulan sa Pebrero, didto sila sa Malakanyang uban ni 3rd District Congressman Cesar Jalosjos ug Ist District Cong-resswoman Cely Carreon ug nakighimamat sa presidente kabahin sa kalamboan nga mahatag sa probinsya. Ug kini misaad nga mohatag ug du-gang suporta para molagsik pa ang atong ekonomiyang lokal. Kini naglangkob na sa pagpadali sa pagkompuni sa Zamboanga West Coast Road nga dugay nang gidamgo sa mga katawhan sa Sibuco, Sirawai, Siocon ug Baliguian ug gilauman nga kining maong proyekto pagapahatan ug pundo hangtud mahuman sa dili pa ang dos mil dyes.

“All four mayors (Siocon Acting Mayor Ceasar Soriano, Sibuco Mayor Norbe Eding, Sirawai Mayor Romeo Careño, Baliguian Mayor Gani Ismale) I would like to believe will be hap-piest when this road project will see the light of day because they were already at the helm of governance in their respective municipalities when the progress of implementing the said project was doing at snail’s pace.” Ang pag-upgrade sa panta-lan sa dakbayan sa Dapitan diin maoy dungan nga paningkamot sa kagamhanang probinsyal ug ni Congresswoman Carreon, si Presidente Arroyo misaad nga mohatag ug pundo para sa construction sa port’s manage-ment office ug passenger terminal building, ang pagtiwas sa pensa ug uban pa. Gi-aprubahan na usab sa presi-dente ang pag-upgrade sa Dapitan Port Terminal Office ngadto na sa Port Management Office.

Matud ni Governor Yebes, kini maoy iyang gipaningka-motan sa una pa niyang paglingkod niadtung 2004 nga iyang gihatud ngadto sa lide-rato sa DOTC ang nasangpit nga reaquest pinasubay sa Provincial Development Coun-cil resolution pinitsahan ug Disyembre 6, 2004. Ang President’s Strong Republic Nautical Highway maoy nakapaikag sa interes sa shipping companies sa RO-RO vessels nga modunggo sa pantalan sa Pulawan. Gikan sa tulo ka biyahe sa RO-RO vessels kini midaghan ngadto na sa siyam ka biyahe sulod sa byenti kuatro oras. Gipasabot sa gobernador ngano gikinahanglan ma-upgrade ang pantalan sa Dapitan gumikan kay kini nagsalig lamang sa priorities sa Port Management sa Ozamis diin ubos sa iyang adminis-trative jurisdiction and Port of Pulawan. Ang Port Manage-ment Office sa Ozamis ilawom usab sa administrative manage-ment sa Philipine Post Autho-rity sa Cagayan de Oro City sa Region X.

“As always the Port of Pulauan is left with a meager share to improve itself to cater to the needs of the people in the province.” Lakip sa gitotokan karon sa liderato sa probinsya ang pag-upgrade sa Dipolog Airport diin misaad si Presidente Arroyo nga mohatag ug Instrument Landing System aron magapa-dayon pagserbisyo ang tugpahanan bisan panahon sa gabii. Ang Dipolog Airport maoy alternate airport sa rehiyon nuybe sa Zamboanga International Airport. “The prospect is bright considering Dipolog airpot’s strategic location relative to the urban cities in the Visayas and Luzon island. It’s prospect of enticing visitors and tourist from the BIMP-EAGA Region tra-velling through the Zambo-anga City international airport to the cities of Dumaguete, Tagbilaran, Cebu and Manila for stop over is just waiting on the side for the right support.”

Matud ni Governor Yebes kon matuman na ang pagbu-tang ug ILS kini makatabang ug dako sa mga katawhan nga nanimuyo sa Zamboanga del Norte, Zamboanga del Sur ug Sibugay ug sa kanait niining probinsya sama sa Misamis Occidental sa Region X ug maka-tabang paglambo ug paglagsik sa atong ekonomiya. “Inadequacy in major road networks, seaport and airport facilities that would link us with ease, comfort, convenience and dispatch within and outside economies, restrains the inflow of investment for agricultural development, trade and com-merce, and tourism develop-ment in the province of Zamboanga del Norte.”

Sa samang bahin gihis-gutan usab sa gobernador sa iyang SOPA ang pagbukas sa publiko ang bag-ong tambala-nan, ang Zamboanga del Norte Medical Center sa national highway, Sicayab ning dakbayan sa Dipolog. Matud sa gobernador, ang pagserbisyo nga gitanyag sa pagkakaron sa bag-ong hospi-tal mao una ang sa Out-Patient Department ug Dialysis Clinic. Iyang gipasabot nga ang pag-balhin sa operasyon sa karaang tambalanan sa Biasong ngadto sa bag-ong hospital sa Sicayab dili madungan gumikan kay kon kini maoy himoon, dunay mga serbisyo ang maundang gumikan kay ang pagbalhin sa mga ekipos nagkinahanglan ug hataas nga panahon. Sama sa X-Ray, ang pagtangtang sa iyang mga electrical connec-tions dili mahimo ug tulo ngadto sa upat ka adlaw.

Dugang niyang pasabot nga ang pagmuntar sa bag-ong hospital nagkinahanglan sa suporta sa Departamento sa panglawas gumikan kay duna kini sumbanan. Gilauman usab ni Gover-nor Yebes nga duna pay daghanan ug umaabot pa nga mga medical missions ug dugang ayuda ug suporta gikan sa mga foreign medical and paramedical profes-sionals. Gipasalamatan ni Gover-nor Yebes ang tanang membro sa Sanguniang Panlalawigan sa pagpanguna ni Vice Governor Francis Olvis tungod sa supporta nga gilugway niini ngadto sa iyang adminis-trasyon. “We’d like to believe that finally, the many trials that the provincial government went through in this projects are water under the bridge now. And should there be ripples of issues cropping up, we let them be. We want to keep in that way, and move on to facilitate the full operation of the ZaNorte Medical Center soon para maka serbisyo sa kinabag-ang hustong sa atong kataw-han labi na gayud kadtong nagagikan sa mga kabarangayan.”

We have proven to every ZaNortean that what we committed in our first term, is now fulfilled. And we are eternally gratefull to God for this.”

Fiscal Administration

Zamboanga del Norte padayon nga nakaangkon ug sound fiscal performance sa tuig 2007. Sigun sa records sa Provincial Treasurer’s Office nagpakita nga ang general fund Time Deposit mokabat ug P290,593,466.45 Milyones samtang ang Trust Fund mokabat ug P47,864,047.93 Milyones ka pesos samtang ang Special Education Fund mokabat ug P6,972,599.64 Milyones ka pesos. Kini tanan mokabat ug P345.4 Milyones ka pesos ug kini tanan mokabat sa total P345,430,114.02 nga cash deposit sa bangko.

Ang revenue nga naangkon gikan sa lokal nga tinubdan mikabat sa P181,097,000.00 milyones ka pesos samtang ang income surplus sa pagtapos sa bulan sa Disyembre 31, 2007 natala sa P98,597.000.00 milyones ka pesos.

Tourism Development

Maoy palamboon karon sa Yebes administration ang kabahin sa turismo sa pro-binsya gumikan kay ang Zam-boanga del Norte nagbaton ug daghanang manindot nga talan-awon nga ikahanyag ngadto sa mga bisita.

Sa miaging tuig, ang ZaNorte nakapakita na ug manindot nga tourism destina-tions ug sa mga produkto niini sa gipahigayong WOW Philippines-Zamboanga Peninsula sa mga kasikbit niining probinsya. Karong umalabot bulan sa Hunyo, dugang pa sa gobernador, himoon na usab ang ika upat ka tuig nga pag-saulog sa Hudyaka Festival dungan sa ika 56th founding anniversary sa Zamboanga del Norte. “Again, this will usher in promising opportunities in boosting tourism in our LGU’s, and for the big and small businesses to rake in more profits as spending for food, accommodation and transpor-tation is anticipated to soar.”

Matud ni Governor Yebes, ang pag-hosting sa ZPRAA meet nga gihimo dinhi sa dakbayan sa Dipolog bag-ohay pa lamang nakahatag ug dugang paglagsik sa tourism industry ug sa local enomocy ilabi na gayud sa mga katawhan sa dakbayan sa Dipolog nga nakahimo ug negosyo sa pagkaon. Laing key factor nga paga-himoon mao ang paglambigit sa komunidad. Sugod karong tuiga, matud sa gobernador, pagahimoon ang community-based rural tourism, usa ka estratehiya nga makamugna ug maayong panginabuhi ug economic opportunities sa mga katawhan sa barangay.

Agricultural Development

Gihatagan usab ug dakong pagtagad sa gobernador ang Hi-Green program nga karon nasinati na sa mga kaba-rangayan.

Sa ikaduha pa lang ka tuig nga implementasyon sa maong programa nga gipatuman sa buhatan sa Provincial Agri-culture, aduna nay 156 ka barangays ang nakaangkon ug barangay nurseries nga malam-posong mi-propagate sa mga seedlings sa nagkalain-laing variety sa prutas ug lagotmon.

Ang buhatan sa Provincial Veterenarian mipahimutang ug breeding stations nga sa pagkakaron padayon pang gitrabaho, ang Zamboanga Del Norte Livestock and Poultry Complex sa Barangay Don Jose Aguirre sa lungsod sa Manukan.

Environment Protection

“Equally important to human existence is the quality of the environment we live in.” Aron malikayan ang kadaut sa kinaiyahan, ang Zamboanga del Norte Environment Management Office kon ZANEMO mihimo sa pagpananum ug kahoy sa mga kadalanan sa nagkalainlaing lugar gikan sa dakbayan sa Dapitan, Piñan ug Sergio Osmeña sa miaging tuig.

Giproteksiyonan usab ang integridad sa Layawan River pinaagi sa gibarugan niining desisyon nga undangan ang pagkuha sa balas ug graba sa maong suba. Matud ni Governor Yebes ang kasamtangang kahimtang sa maong suba nagkina-hanglan ug aksiyon. Matud niya kon pasagdahan ang pagkuha sa balas ug graba sa maong suba, kini makamugna ug disaster nga makahatag kapiligro sa kinabuhi, kabta-ngan ug umahan sa mga residente nga anaa nanimuyo daplin sa kasubaan.

Sumala pa ni Governor Yebes dili siya makaako nga i-compromise ang pagpanalipod sa kinaiyahan pabor sa economic development.

Education

Hinayhinay nga nasulbad ang kakulangon sa mga magtutudlo sa mga public schools samtang aduna karoy gipahimutang 200 secondary public school teachers province wide.

Ilawom sa Special Scholar-ship Program gikan sa mga Out-of-School Youths, adunay gipatungha karon sa tag 2-year vocational course study nga mokabat ug 144 ka mga kabus nga estudyante. Lakip usab niini ang padayon nga implementasyon sa Special Program for Employment of Students o SPES atol sa summer ug christmas break.

Inabagan sa Department of Labor and Employment o DOLE, adunay 250 ka mga estudyante ang nakapahimulos sa maong programa sa miaging tuig.

Infrastructure Development

Sa miaging tuig, ang kagamhanang probinsyal pinaagi sa Provincial Engi-neering Office nakahuman ug 360 infrastructure projects sama sa dalan, patubig, electri-fication, school building, health and day care centers, spring development ug uban pa nga mokabat ug P163,458,345.00 Milyones sa kinatibuk-ang kantidad.

Sa pagtak-op sa 2007 adunay on-going implemen-tation sa 224 proyekto nga mokantidad ug P150,861,185.00. Niining tuiga, matud ni Governor Yebes iyang totokan ang livelihood assistance sa kabus nga mga katawhan diha sa kabarangayan aron pagtubag sa panawagan diha sa pagkaon sa talad kan-anan sa matag pamilya.

Peace and Order

Pagpalig-on sa kahapsay ug kalinaw sa probinsya maoy gihingusgan sa matag LGU. Pinaagi sa tabang sa Zamboanga del Norte PNP Provincial Command, ang 101 Brigade sa AFP ug uban pang law and order enforcement entities, nasinati ang luwas ug pagkamalinawon nga lugar sa ZaNorte.

“I would like to believe that at present, our province ranks among the most peaceful provinces in the country.”

What lies ahead for ZaNorte

“Great things for our people whoo need most of government support and assistance.” Nakahatag ug hagit sa ka-samtangang liderato sa probin-sya nga matabangan ang mga katawhan ilabi na ang kabus nga maoy labing nangihanglan.

Si Governor Yebes nagkana-yon nga niadtung miaging semana mitimaan siya sa Memorandum of Agreement tali sa Philhealth para enrollment sa katorse mil ka pamilya (14,000 family) nga giilang kabus ilawom sa poverty mapping program nga gisugdan sa pag-implementar niadtung 2005.

Ilawom sa pahat nga pundo karong tuiga, mokabat ug P23 milyones ka pesos isip pagsu-god sa investment para sa national health care assistance program sa Philhealth sa giilang mga indigents ilabi na sa mga membro sa Lando BIBO alang sa libreng hospitalisasyon. Sa livelihood department, pagasugdan na usab ang implementasyon sa Zambo-anga del Norte Livelihood Assis-tance Program ug kini paga-ayudahan sa Department of Trade and Industry, TESDA ug DOLE.

Gipasalamatan ni Governor Yebes ang hunta probinsyal sa pagsuporta sa maong progra-ma diha sa pag-alokar ug pundo para sa maong proyekto. Matud sa gobernador, sa iyang personal suroy-suroy para serbisyo sa mga kabara-ngayan, daghan siyang nakit-ang mga butang ginama sa mga katawhan nga angayan supor-tahan para sa ilang pangina-buhi. Kabahin sa investment, adunay duha ka mga dagkong magpapatigayon sa nasud ang mipadayag sa ilang interes nga mobutang ug processing plants para sa ethanol ug cassava. Matud ni Governor Yebes iyang supportahan ang maong katuyoan kay dako kini’g ikatabang sa seguredad nga pagkaon sa mga katawhan.

“I likewise anticipate inflow of investment in tourism with the upgrading of the Dipolog Airport and Pulauan Port.” Usa sa major infrastructure project niining tuiga nga gihis-gutan sa SOPA ni Governor Yebes mao ang pagtukod ug modernong Cultural Center and Sports Complex nga adu-nay seating capacity nga kinsi mil aron pag-ilis sa susamang pasilidad nga giguba kaniadto ni kanhi Governor Gani Amatong.

Matud ni Governor Yebes, iyang pagatotokan para sa pagpalambo sa probinsya sulod sa mosunod nga tulo ka tuig ang turismo, trade and commerce, agriculture ug liveli-hood programs sa barangay. Wala itago sa gobernador ang wala niya gikahimoot sa ubang sektor nga padayong misalikway sa ilang mga pa-ningkamot ug sa nakab-ot nga mga kalamposan karon. Hino-noa, padayon kini migama ug intriga, pagpamakak ug paghilo sa hunahuna sa mga katawhan. Gani mismo sulod sa orgnisas-yon sa Kapitolyo, dunay pipila ka mga kawani misulay paguba sa iyang administrasyon pinaa-gi sa pagkawat-hatud ug doku-mento ngadto sa iyang mga kritiko.

Apan ang gobernador miapelar sa iyang mga kawani alang sa panaghiusa. “Once again I make this appeal for unity within the organization. Come with me and together we attain the principal objective and the legitimate aim of this adminis-tration. That is, a more progre-ssive, self-reliant, robust and vibrant ZaNorte.” (The New Nandau, Vol. XVII No.39)

Credits: The New Nandau is a member of the Publishers Association of the Philippines (PAPI). Editorial office is located at 076 Quezon Avenue, Dipolog City with Tel. No. (065) 212-3794; Cell No. +639205201041. Email: nandau_1986@yahoo.com


 

 

 

NOTE: SEND US YOUR NEWS.  Tell us what's going on in your barangays, clubs, schools, businesses and non profit organization. You can also send notices and announcements.
          

 

Email to webmaster@dipolognon.com

 

FOR PAST ISSUES CLICK ON "ARCHIVES"