February 24, 2009

 

Tungod sa pag-release sa bugas bisan dunay gipasakang kaso batok rice retailer
4 NFA EMPLOYEES GIKIHA SA NBI

Upat ka mga kawani sa National Food Authority kon NFA sa Gulayon ning dakbayan sa Dipolog ang nag-atubang karon ug kasong administratibo nga gipasaka sa National Bureau of Investigation gumikan sa pag-released sa bugas nga nakonpiskar sa Task Force on Food Security nga nasakpan sa akto nga nag-rebag ug nag-resack ug NFA rice atol sa pag-ronda nga gihimo sa usa ka bodega didto sa Poblacion North sakop sa lungsod sa Polanco niadtung Hulyo 12, 2008.

Ang upat ka mga empleyado nga gikiha sa NBI Sub-Office dinhi sa Dipolog mao sila si Portia M. Garate, Efren E. Delantar, ug Archie T. Bangcale nga nakabase sa NFA, Zamboanga del Norte Provincial Office ug Geraldine R. Velasco, NFA Regional Office IX, Zamboanga City parehong nag-atubang ug kasong paglapas sa Sec. 3 (e) Republic Act No. 3019 (Anti Graft and Corrupt Practices Act).

Sa giduso nga sumbong sa NBI pinaagi ni Atty. Froilo R. Icao, Jr., Agent-In-Charge, ang maong mga kawani maoy responsabli sa pagpa-released sa mosubra 400 ka sakong bugas nga ilang nakonpiskar sa usa ka bodega nga ilang naabtan sa akto nga nag-re-bag ug NFA rice ngadto sa pagka commercial rice.

Ang maong bugas gipanag-iyahan ni Hermisa Catubig kinsa miangkon nga ang maong NFA rice iyang pinalit sa Bigasan Outlet, NFA Gulayon ug Boulevard, Central Barangay maoy hinungdan nga midaghan.

Matud ni Atty. Icao, niadtung Abril 17, 2008, si Mr. Don Macute, Provincial Operations Officer sa NFA, Zamboanga del Norte Provincial Office ang miadto sa NBI naghangyo nga pagahimoon ang operasyon pinasikad sa Memorandum of Agreement tali sa NBI Director ug NFA Administrator nga nag-deputise sa NBI nga motabang sa NFA diha sa pagpatuman sa P.D No. 4 samtang si Governor Rolando Yebes mipagawas ug executive order nga nagtukod ug Task Force on Food Security nga gilang-koban sa nagkadaiyang ahensiya sa gobierno.

Niadtung Hulyo 12, 2008 sa may alas unsi sa gabii, ang NBI Dipolog nakadawat ug taho nga adunay gatusan ka mga NFA rice nga nire-sacked nga ikarga sa duha ka mga container vans gikan sa usa ka bodega sa National Highway, Poblacion North, sakop sa lungsod sa Polanco.

Atul sa ronda nga gihimo sa mga ahente sa NBI pinangunahan ni Atty. Hans Barbaso uban ni Jay Adraincem, Executive Assistant ni Governor Yebes, nasakpan sa akto ang duha ka container vans nagparking daplin sa dalan nga nagkargahay ug sinakong NFA rice gikan sa maong bodega. Ang team sa NBI mitawag kang Ms. Portia Garate, Officer-In-Charge sa NFA aron motabang sa pagsubay ug sa iyang pag-abot, nasuta nga gatusan ka mga bugas ang anaa sulod sa maong bodega nga gisulod na sa sako sa commercial samtang ang uban ang nakarga na sa duha ka mga container vans.

Atul sa maong ronda diha ang managsuong Editha Laurque-Magbanua ug Hermisa Laurque-Catubig, parehong lumolopyo sa Poblacion, Polanco ang miangkon nga maoy tag-iya sa bugas.

Sa inisyal nga examination gihimo ni Ms. Garate nasuta nga ang uban sa maong mga bugas ang NFA rice nga gi-re-sacked ug sako sa commercial. Giangkon nila ni Hermisa ug Editha nga ang uban nga sinakong bugas mga NFA rice. Nakita sulod sa bodega ang nagkatag nga mga cellophane nga walay sulod ug didto sa likod ang mga sako sa NFA rice.

Si Nick Carbonel, OIC-Editor ning mantalaan ug newscaster sa DXFL Headline Balita sa DXFL-FM maoy bugtong reporter nakauban sa maong pagronda ug sa maong higayon nahinabi niini sila si Editha Magbanua ug Hermisa Catubig. Lakip sa nahinabi si Ms. Garate kinsa miingon nga kasong Hoarding ang mapasaka batok sa maong mga negosyante.

Subay sa mando ni Garate, ang nasangpit nga bodega sirad-an lakip sa gi-padlocked ang duha ka container vans samtang pagahimoon ang final inspection ug inventory sa mga personahe sa NFA. Si Ms. Garate nangayo usab ug tabang sa Polanco Municipal Police Station nga bantayan ang bodega ug ang container vans samtang pagahimoon pa ang dugang imbestigasyon.

Sa gihimong laboratory examination, sa 735 ka sakong bugas, 369 ka sako niini nasuta nga “similar to NFA imported rice”.

Sumala sa record sa NFA, sila Editha Magbanua ug Hermisa Catubig dili authorized nga makabaligya ug NFA rice. Ang ilang gideklarar nga capital sa pagnegosyo ug bugas anaa lamang sa P60 mil ka pesos.

Tungod niini, ang NFA mipasaka ug administratibong kaso batok nila ni Magbanua ug Catubig apan wala giapil sa sumbong ang kasong “Rice Hoarding” nga unta apil man kini sa maong kalapasan. Matud sa NBI, ang kaso lamang nga Unauthorized/Illegal posession of NFA rice, Re-bagging of NFA rice to commercial sacks ug Misleading of commercial rice nga nagtangag ug gamay nga multa maoy giduso sa korte.

Niadtung Hulyo 28, 2008, si Ms. Portial Garate mipadala sa NBI ug kopya sa komunikasyon gikan kang Atty. Saturnino R. Rola, Director, Enforcement, Investigation and Prosecution Department, NFA, Quezon City nga ang nasakpang bugas e-released tungod kay walay kasong ‘hoarding’ ang gipasaka batok sa mga tag-iya. Bisan pa sa hugtanong pagsupak sa mga membro sa Task Force, ang opisyal sa NFA mi-released gayud sa nasakpang bugas ug giule ngadto nila ni Magbanua ug Catubig.

Niadtung Agosto 12, 2008, ang NBI mipasaka ug kasong Rice Hoarding batok nila ni Magbanua ug Catubig ngadto sa Provincial Prosecutor, Zamboanga del Norte. Base sa resolus-yon gipanakanug sa piska-liya pinitsahan ug Disyembre 15, 2008, ang duha ka managsuong Editha ug Hermisa ang mag-atubang gayud ug sumbong Rice Hoarding.

Atubangan sa baruganan sa NBI nga kasong Rice Hoarding maoy ipasaka, apan ang mga kawani sa NFA nga sila si Portia Garate, Geraldine Velasco, Archie Bangcale ug Efren Delantar ang mibaliwala lamang sa maong opinion. Matud sa NBI, imbes ang mga opisyal sa NFA mohimo ug seizure proceedings sa na-apprehend nga gatusang ka sinakong NFA rice, mi-released naman hinoon ngadto sa tag-iya. Ang maong bugas giule sa NFA nila ni Magbanua ug Catubig pinitsahan ug Hulyo 29, 2008.

“The said erring NFA officials acted with “manifest partiality, evident bad faith or gross inexcusable negligence” by unilaterally releasing the hundreds of bags of rice back to Magbanua and Catubig to the damaged and prejudiced on the part of the government,” nagkanayon ang NBI.

Sa iyang kabahin, si Ms. Portia Garate mihimakak nga ilang gi-released ang bugas ngadto sa tag-iya gumikan kay nakadawat sila ug suborno. “Akong ipaklaro aron paglimpyo sa akong ngalan nga wala mi sa NFA makadawat ug suborno.”

Gipasabot ni Garate nga ilang gi-released ang bugas niadtong panahona samtang siya pa ang officer-in-charge gumikan sa mando sa ilang legal department nga i-released ang bugas ngadto sa tag-iya kay walay kasong ‘hoarding’ ang mapasaka ug wala siyay mahimo gawas sa pagtuman.

Matud niya, maapil gayud ang iyang pangalan sa pagpasaka ug kaso sa NBI gumikan kay siya man ang “signatory” sa pag-released sa bugas kay siya man ang OIC niadtong panahona sa dihang gironda sa NBI ang bodega nga gipanag-iyahan nila ni Catubig ug Magbanua.

Iya usab gipaklaro nga dili tinuod bugnaw ang ilang pagtagad diha sa pagpasaka ug kaso hinungdan nga nalangan ang pagduso niini ngadto sa korte gumikan kay naghulat pa sila sa aksiyon ug rekomendasyon sa ilang legal department. “Wala man mi diri (NFA, Provincial Office, Zamboanga del Norte) abugado nga mota-bang namo hinungdan nga mangayo gyud mi ug legal opinion sa among labaw.”

Gihimakak usab ni Garate nga kakunsabo ang NFA sa pagbaligya ug bugas ngadto nila ni Catubig ug Magbanua. “Ako man gani giingnan si Hermisa nga motug-an sa NBI kinsa ang iyang kakunsabo sa NFA aron malimpyo ang ubang kawani nga nagtinarong sa ilang trabaho.”

Si Garate nagkanayon nga katungod sa NBI ang pagpasaka ug kaso ug kini ila nalang atubangon gumikan kay apil naman kini sa risgo sa ilang trabaho. “Akong ipaklaro nga walay suborno, walay kakunsabo, ang kaso nga among giatubang ‘in line of duty’ sa among trabaho.”

Niadtung miaging semana gisikop sa tinipong puwersa sa NBI ug PNP si Hermisa Catubig atubangan sa warrant of arrest nga giluwatan ni Presiding Judge Chandler Ruiz. Ang igsuon ni Catubig nga si Editha Magbanua padayon pang gipangita sa mga otoredad.

Nasayran karong bag-o nga si Catubig ang nakabutang ug piyansa nga mokabat ug tryanta mil ka pesos hinungdan sa iyang temporaryong kagawasan. (with report from Popong Capin) (The New Nandau, Vol. XVIII No.30)

*

 

Engkwentro sa Siayan
PATAY 1 KA SIBILYAN

Gikonpirmar sa 1st Infantry Tabak Division sa Philippine Army nga sibilyan ang napatay sa engkwentro sa military didto sa lungsod sa Siayan niadtong Enero 31, 2009 apan armado.

Mao kini ang gipahayag ni Major Benedicto Manquiquis sa Civil Military Operations Unit sa 1st Infantry Tabak Division sa Kapihan sa Hotel Camila 2 atubangan sa pasangil nga gipagawas sa grupong KARAPATAN nga sibilyan ang napatay sa military sa engkwentro didto sa Barangay Guibo, Siayan ning lalawigan.

Matud pa ni Major Benedicto ang gipagawas nga leaflets sa KARAPATAN usa na ka karaaan nga taktika sa mga rebelding New People’s Army kabahin sa ilang propaganda aron sa paghaling sa huna-huna sa atong mga katawhan nga masuko batok sa kagamhanan.

Sumala pa niya dili na sila matingala niini kay sa nahimo niyang kasinatian sa matag higayon nga adunay sakup sa NPA nga mapatay sa military ilang ipagawas nga ang napatay sibilyan.

Matud pa ni Major Manquiquis dili nila ipanghimakak nga ang napatay sibilyan apan armado sa dihang gika engkwentro sa military.

Sa samang bahin gihagit sa 1st Infantry Tabak Division ang grupong KARAPATAN nga kon adunay katinuuran ang ilang pasangil batok sa military pasakaan nila ug kaso ang kasundaluhan aron adto sila mag-abot sa paghusay atubangan sa hukmanan.

Matud pa ni Major Manquiquis ang mga sundawo sa kagamhanan nagbatun usab ug mga katungod o karapatan sama sa ubang mga lungsuranon busa angayan lang nga hatagan usab ug hustong husay sigun sa gimbut-an sa atong mga balaod.

Matud pa niya ang engkwentro nahitabo atol sa gipahigayong clearing combat operations sa military didto sa Siayan sa dihang gikahibagat sa mga sundawo sa gobyerno ilawom sa 53rd Infantry Battalion ang 30 ka meyembro sa NPA sa Western Mindanao Regional Party Committee nga gipanguluhan ni Romanito Sumasay alias Guzman.

Ang engkwentro milung-tad ug 20 minutos ug ang mga rebelding NPA misibog paingon sa Sitio Digang, Barangay Kaluwayan, Bayog, Zamboanga del Sur.

Matud pa ni Major Manquiquis sa panahon sa engkwentro wala pay taho nga adunay samaran ug gilusad usab sa military ang ilang hot pursuit operations ug mao nay nahinagbo nila ang mga sniper fire gikan sa nahimutangan sa mga rebelde hangtud miabot sila sa Sitio Masamaya, Barangay Pange sa Siayan.

Sa padayong paglutos sa military sa grupo sa NPA, matud pa ni Major Manquiquis nadakpan sa Task Force 13 sa 101st Infantry Brigade pinaagi sa 53rd Infantry Battallion sila si Ricky Antobo nga ang tinood nga pangalan mao si Ivan Ray Agbay Antobo alias Dodong Ricky uban ni Jesel Antobo ang tinood pangalan mao si Analyn Antik Antobo.

Gikonpirmar usab sa 1st Infantry Tabak Division Civil Military Operations Unit nga nailog sa mga sundawo sa kagamhanan ang training camp sa NPA didto sa Barangay Pange.

Matud pa ni Manquiquis narecover nila ang daghang mga subversive documents lakip na sa listahan sa mga politico nga naghatagan ug suporta sa NPA.

Kini nga talaan sumala pa niya opisyal nga ibutyag ni Col. Roland Amarille sa 101st Infantry Brigade sa ipahigayong Provincial Peace and Order Council Meeting sa ZaNorte. (Press Freedom, Vol. XXI No.16)

*

 

PGMA nangunay sa pagsubay sa Strong Nautical Highway sa pantalan sa Dapitan

SAKAY sa chopper gikan sa Zamboanga del Sur ug Zamboanga Sibugay, si Presidente Gloria Macapagal Arroyo ang nahidangat niadtung biernes sa pantalan a dakbayan sa Dapitan. Kini ang mainitong gisugat sa mga kadagkuan sa probinsiya sa pagpanguna ni Governor Rolando Yebes, 1st District Congresswoman Cely Jalosjos Carreon, 2nd District Congressman Rosendo Labadlabad, 3rd District Congressman Cesar Jalosjos, Dapitan City Mayor Dominador Jalosjos, Jr. ug Dipolog Cty Mayor Evelyn Uy.

Sakay sa chopper gikan sa Zamboanga del Sur ug Zamboanga Sibugay, si Presidente Gloria Macapagal Arroyo ang nahidangat niadtung biernes sa pantalan a dakbayan sa Dapitan. Kini ang mainitong gisugat sa mga kadagkuan sa probinsiya sa pagpanguna ni Governor Rolando Yebes, 1st District Congresswoman Cely Jalosjos Carreon, 2nd District Congressman Rosendo Labadlabad, 3rd District Congressman Cesar Jalosjos, Dapitan City Mayor Dominador Jalosjos, Jr. ug Dipolog Cty Mayor Evelyn Uy.

Gisubay sa presidente ang Strong Republic Nautical Highway (SRNH) nga anaa sa Pulauan Wharf sa dakbayan sa Dapitan aron personal niyang makita ang operasyon niini nga nakabenipisyo  sa mga katawhan gikan sa mga nagkalain-laing dapit dinhi  sa Mindanao pinaagi sa Roll-on Roll-off.

Gipahayag nila ni Rosa Manuel ug Ananias Darunday nga gikahinabi mismo ni Presidente Arroyo ang misaysay nga nakabenipisyo kanila ang Strong Republic Nautical Highway.

Si Manuel ang aduna kini tulo ka mga anak nga nagtungha sa dakbayan sa Dumaguete, iyang gisaysay nga  sayon na niya karon ang pag-atiman sa iyang mga anak. Kung mogikan siya ug Biyernes paingon sa Dumaguete makabalik ra usab siya Dominggo sa udto nga dili na siya kinahanglan pang mo-absent sa iyang trabaho.

Gibutyag usab ni Darunday nga tungod sa maong proyekto sa presidente nakasulod siya karon ug trabaho sa usa ka fishing corporation. Ang SRNH ang dako kaayo ug ikatabang paghatud sa ilang mga produkto ngadto sa mga lugar sa Dumaguete, Cebu ug Bacolod sa sayon ug dali pinaagi sa RoRo Vessel.

Ang presidente ang nakighimamat usab kini sa mga pasahero sa Monte-negro Shipping Lines ug pipila ka minuto kini ang misaksi sa paglawig sa maong RoRo Vessel pai-ngon ngadto sa Dumaguete. (The New Nandau, Vol. XVIII No.30)

 

*

 
Tanang lungsod sa ZaNorte apil na sa 4P’s ni PGMA

APIL na karon ang tanang mga lungsod ug duha ka mga dakbayan sa Zamboanga del Norte nga makapahimulos sa Pantawid Pamilyang Pilipino Program (4Ps).

Kini maoy nahimong resulta sa gihimong pagpang-hingusog  nila ni Governor Rolando Yebes, 1st District Congresswoman Cely Jalosjos Carreon ug 3rd District Congressman Cesar Jalosjos nga mahilakip ang tanang mga lungsod sa atong probinsiya sa maong programa nga parehong makadawat ug financial assistance gikan sa gobyerno ang giilang mga pobreng katawhan.

Mahinumduman nga dismayado ang nasangpit nga mga opisyal sa probinsiya sa dihang gipatuman ang Pantawid Pamilyang Pilipino Program tungod sa mga problema nga nahinagbo niini. Adunay mga opisyal sa barangay ang apil sa nakadawat sa maong hinabang pinansiyal. Makapaduda ang pagpili ug mga target beneficiaries.  Gawas pa, walay igong impormasyon ug wala mahi-apil sa implementasyon sa programa ang mismong matag kagamhanang local nga apil sa Pantawid Pamilyang Pilipino Program. Labaw sa tanan ang pamaagi sa pag-released sa nahisgutang financial assistance nga sa matag adlaw magpunsisok diha sa Land Bank ang mga tawo.

Gumikan niini, opisyal nga gipaabot ni Governor Yebes ang sulat hangyo ngadto kang Presidente Gloria Macapagal Arroyo dili pa lamang dugay atol sa pagbisita niini didto sa Cebu. Gihangyo sa gobernador ang presidente sa nasud nga angayang i-apil ang 25 ka mga lungsod ug duha ka mga siyudad sa Zamboanga del Norte sa Pantawid Pamilyang Pilipino Program. Iyang gihatagan ug gibug-aton nga ang atong probinsiya ang giila kini nga maoy pinaka-pobre nga lalawigan sa tibook Pilipinas niadtong 2003 ug karon anaa nalang kini sa ika-upat busa angayan kining tabangan sa nasudnong kagamhanan.

Nahimong positibo ang resulta sa maong sulat hangyo sa gobernador ngadto kang Presidente Arroyo tungod kay sa dihang didto kini sa dakbayan sa Butuan si Governor Yebes ang gipahibalo kini pinaagi  sa tawag sa telepono nga gihatagan ug pabor sa presidente  ang mao niyang hangyo nga tibook Zamboanga del Norte apil na karon sa nahisgutang programa, nga diin karong adlawa gikatakda usab ang pagbisita ni Presidente Arroyo dinhi sa Zanorte.

Gipahayag ni Governor Yebes nga ilambigit na usab niini ang kagamhanang probinsiyal  ug ang matag kagamhanang local sa lungsod sa implementasyon sa maong programa. Sigurohon nga dili na table survey ang mahitabo pagpili kung kinsa gayud ang makapahimulos sa maong programa.

Posibli nga adunay kausaban diha na sa pamaagi pag-release sa hinabang pinansiyal ngadto sa mga pobreng katawan. Sa gisugyot sa gobernador kinahanglan nga ang mismong mga tawo sa matag buhatan nga gitahasan sa maong programa ang maoy mosaka ngadto sa bukid aron pagtunol sa maong financial assistance.

Angayang masayran nga dinhi sa Zambaonga del Norte adunay 13 lamang ka mga lungsod ang nakapahimulos sa maong programa kini mao ang mga lungsod sa Siayan, Baliguian, Jose Dalman, Gutalac, Godod, Sergio Osmena, Leon Postigo, Roxas, Kalawit, Sibuco, Manukan, Katipunan ug Sindangan. Kini maoy gikahibulong ni Governor Yebes nga pipila lang sa mga lungsod sa Zanorte ang napili sa DSWD nga apil sa 4Ps. Mismo si Congresswoman Carreon ang mipabati sa iyang wala pagka-himuot sa maong programa tungod kay bugtong ang lungsod sa Sergio Osmena lamang sa 1st District ang apil sa Pantawid Pamilyang Pilipino Program.

Ang 4Ps ang maghatag kini ug hinabang pinansiyal ngadto sa mga target beneficiaries, 6 mil pesos sulod sa usa ka tuig, 500 pesos matag bulan ang matag bobong alang sa ilang pang-gasto para sa pagkaon, laing 300 pesos sa matag miyembro sa pamilya nga nagtungha sa elementary ug laing  300 pesos matag bulan alang sa ilang pang-gasto diha sa ilang pagtuon. Ang matag household nga target beneficiaries ang dili mosubra sa tulo ka mga anak. (Joel Ello) (The New Nandau, Vol. XVIII No.30)

*

 

Tour operators sa Cebu mibisita sa ZaNorte

Subay sa subsob nga kampanya karon sa kagamhanang probinsyal nga mapa-uswag ang industriya sa turismo ning  lalawigan, nahida-ngat ang mga opisyales ug mga myembro sa Cebu Association of Tour Operators (CATO) niadtong miaging adlaw aron pagsuta sa mga maamindot nga tourist destination dinhi sa Zamboanga del Norte.

Tuyo sa maong grupo ang pagsusi ug pagtan-aw sa mga maanindot nga talan-awon sulod ning probinsya ug ang  paghimo sa package niini aron mamahimo kining ibaligya sa mga kliyente nga nagagikan sa Visayas ug lakip usab diha nas sa pagbaligya niini sa International Tourism Market.

Nahidangat ang mga opisyales ug mga myembro sa Cebu Association of Tour Operators aron pagsuta sa mga maanindot nga tourist destination dinhi sa Zamboanga del Norte.

Ang nasangpit nga grupo ang pinanguluhan kini ni Ms. Zenaida Chua kinsa maoy tag-iya sa usa ka dako nga travel agency nga nagabase sa dakbayan sa Sugbo nga mao ang World Wide Travel Agency.

Kauban ni Chua ang lain pang mga opisyales ug myembro gikan sa nagkalain-laing travel agencies sama sa Wonderlane travel, Land and Sky, Danfil travel and tours, Rajah tours, Mactan travel, ATJ travel and tours, Metropolitan tours, Pan Pacific, Grand Holidays, Grand Hope Travel ug usab apil niini ang mga nagkadaiyang tour and destination specialists kinsa mymbro usab sa maong organisasyon.

Gipamahayag ni Provincial Tourism Officer Atty. Ivan Patrick Ang nga ang gihimong pakig-alayon niini sa mga travel agents nga nagagikan sa Sugbo usa kini ka maayong butang ug paagi gumikan kay ang lalawigan ang aduna na kini extending arms nga motabang pag-promote sa Zanorte.

Dako ang pagsalig ni Atty. Ang nga pinaagi unya sa maong mga travel agencies mas makakabig pa ng lalawigan ug daghanang turista nga dili lamang gikan sa local nga merkado apan lakip usab ang target niini nga international market.

Angayang kahinum-duman nga usa sa nahimong priority sa administrasyon karon ni Governor Rolando Yebes mao ang paghatag ug kalambuan sa turismo sa Zanorte gumikan kay dako’g pagtoo ang gobernador nga diha sa paglambo sa turismo maghatag kini ug daghanang trabaho. (Roldan Realiza) (The New Nandau, Vol. XVIII No.30)

 
 

Mga lider sa armadong grupo himuong asset

Gibutyag ni Mayor Gani Esmali sa lungsod sa Baliguian, Zamboanga del Norte nga ang giilang mga lider sa nagkadaiyang mga armadong grupo nga anaa naglihok sulod sa ilang lugar gihimo na karon niyang mga asset sa munisipyo nga maoy motabang sa pagpaniid sa palibot aron wala nay kasamok.

Kini ang gisaysay ni Mayor Esmali sa tigum sa Provincial Peace and Order Council karong semanaha taliwala sa panawagan ni Mayor Norbi Edding nga ipa-aresto na kadtong siyam ka mga armadong grupo nga maoy tinubdan sa kasamok ug kriminalidad sa ilang lungsod.

Matud pa ni Mayor Esmali ang problema kabahin sa MNLF ug MILF hangtud karon mga 35 na ka tuig wala gayud masulbad.

Apan ang gibuhat sa iyang lungsod ginamit ang ilang intelligence fund gigamit niya ang nagpa ilang kumander sa maong mga grupo sa MNLF/ MILF lakip na sa mga lost command ug Misuari Breakaway Group isip asset sa lungsod diin iyang gihatagan ug pahalipay kon adunay mahatag ug maayong report.

May giisyu pa siya nga armas sa maong mga kumander nga halus kada adlaw nagtawagan kaniya sa cellfone apan iyang gibauran nga dili gayud sila mogawas sa lungsod sa Baliguian.

Matud pa ni Mayor Esmali kini maoy rason ngano nga wala kaayoy samok nga nagpanghitabo sulod sa ilang lungsod.

Kabahin sa mga pirata, ang mga mananagat sa Baliguian iyaha na lang gihangyo nga kon may moduol kanila sa lawod kon ginagmay lang ang pangayuon ilaha na lang hatagan kay lisud ang mga otoridad sa paglutos kanila gawas pa namiligro usab ang kinabuhi kon magpunay ug patrolya ang pulis ug military kay sila nailhan na ang kontra wala.

Matud pa ni Mayor Esmali giprangkahan usab niya ang magsige niya ug tawag nga mga kumander sa maong mga armadong grupo nga dili siya gusto ug kasamok sa ilang lungsod sa Baliguian kay parehas ra silang mga Muslim.

Gitanyagan usab niya ang maong mga kumander nga mopahimulos sa livelihood program nga gitanyag karon ni Governor Rolando Yebes para makabatun sila ug tarung nga panginabuhian.

Matud pa ni Mayor Esmali kon mosukol usab ang maong mga grupo andam usab siyang makiggubat kanila uban kapulisan ug military.

Sa nakita nakadayeg si Governor Yebes sa gisagup nga mga lakang sa mayor sa Baliguian para mapatigbabaw ang kahusay ug kalinaw sa iyang lugar.

Gidasig pa sa gobernador ang ubang mga mayors sa ZaNorte nga mosuway sa pagpangita ug mga pamaagi sama sa gibuhat ni Mayor Esmali.

Apan si Mayor Romeo Carino sa Sirawai mitataw nga dili sila makasuhid sa gibuhat ni Mayor Esmali sa Baliguian kay alang kanila ang mga armadong grupo nga anaa karon naglihuk sulod sa ilang lungsod mangita gayud kini ug paagi nga makapanghasi kay mao nay ilang naandan.

Gawas pa, dugang pahayag ni Mayor Carino ang grupo nga anaa sa Baliguian para nila small time pa kumparar sa Sirawai nga nag-establisar gayud ug mga kampo.

Gisaysay usab sa mayor sa Sirawai nga ang iyang kanhi kauban sa Sangguniang Bayan sa lungsod nga si Hayron Nasan maoy nang recruit karon ug bag-ong mga meyembro diin kasagaran sa nasakup mga minor de edad pa nga nagpangi-daron ug dose anyos ilawom sa pasalig nga kon mahinayon na ang pagpirmahan sa peace agreement sila ang unang hatagan ug prayoridad nga masulod sa trabaho.

Matud pa ni Mayor Carino, sa ilang nakita ang gihimo karon sa kanhi konsehal sa Sirawai panapi dalang pagpadaghan sa ilang meyembro. (Press Freedom, Vol. XXI No.16)

*

 

Edding miapilar sa PNP pagdakop sa 9 ka aramdong grupo sa Sibuco

Miapilar karon si Mayor Norbi Edding sa Sibuco sa pagsikup sa grupo sa mga armadong tawo nga maoy responsable sa kriminalidad sulod sa ilang lungsod nga maoy naghatag ug kasamok sa mga lungsuranon.

Mokabat sa siyam ka mga armadong grupo ang gibutyag ni Mayor Edding sa Provincial Peace and Order Council Meeting kagahapon nga maoy nagpaluyo sa mga kasamok sulod sa ilang lungsod.

Daku ang pagtuo ni Mayor Edding nga dili na lisud ang pagpa-epekto sa pag-aresto sa maong grupo sa mga criminal karon nga wala nay gipatigbabaw nga ceasefire tali sa kagamhanan ug MILF.

Gisaysay ni Edding nga sa miaging mga panahon sa higayon nga ipa-epekto sa kapulisan ang arrest order batok sa maong mga criminal dayon kini ug dangop sa mga lugar nga giilang kuta sa MILF aron dili sila mahilabtan kay adunay gipatigbabaw nga ceasefire ang gobyerno ug ang maong grupo.

Sa iyang report ngadto sa PPOC gibutyag ni Mayor Edding ang mga armadong grupo nga maoy tinubdan sa kasamok sa ilang lungsod ug nakatugaw sa panginabuhi sa iyang mga katawhan ug maoy nagsinamok karon sa implementasyon sa proyekto ni Presidente Arroyo nga Zamboanga West Coast Project.

Si Edding miapilar sa lederatu sa kapulisan sa lalawigan sa pagpa-epekto sa arrest order batok na sa grupo ni Abdulmajid Abdulhaman alias Mollong nga maoy most wanted person sa ilang lungsod nga nag-atubang ug kasong murder sa Regional Trial Court sa Siocon ug adunay lima ka mga armadong sakup ug meyembro sa MILF Lost Command.

Ika duha mao si Imam Edgar Taulani alias Imam Edgar, nga may arrest warrant tungod sa kasong murder ug adunay napulo ka mga armadong sakup ug meyembro sa Misuari Breakaway Group.

Ang ikatulo nga grupo gipanguluhan ni Kumander Paslon Hasah alias Karaw nga may warrant of arrest ug nagbatun ug 17 ka armadong sakup ug meyembo sa MILF Lost Command.

Ang sunod mao ang grupo ni Kumander Soya Arasid alias Puti Ulo nga may warrant of arrest sa duha ka kasong murder adunay 30 ka armadong mga sakup ug meyembro sa MILF Lost Command.

Nalakip na sa gibutyag ni Mayor Edding ang grupo ni Kumander Naron Musa Gorih alias Gorih nga may arrest order tungod sa kasong murder nagbatun ug unom ka armadong sakup ug meyembro gihapon sa MILF Lost Command.

Ang laing grupo gipanguluhan usab ni Ustads Habir Langgal Batarasa alias Pappa adunay 12 ka armadong mga meyembro.

Samtang laing grupo nga gipanguluhan usab ni Uztads Kadyoh Tungayo alias Uztads nga adunay 13 ka armadong sakup ug meyembro sa Misuari Breakaway Group.

Lakip na sa gipanawagan ni Edding nga ipadakop mao ang grupo ni Kumander Paul Manamat alias Paul nga adunay 40 ka mga sakup ug meyembro sa MNLF Misuari Breakaway Group ug ang grupo ni Jamuddin Alih alias Boy Takas nga may arrest order ug responsable sa pagsunog sa ekipo sa usa sa kontraktor sa Zamboanga West Coast Project ug nailang extortionist ug adunay upat ka mga sakup.

Daku ang pagsalig ni Mayor Edding nga kon maaresto lang sa mga otoridad ang nasangpit nga grupo sa mga criminal nga naglihok sa ilang lungsod motigbabaw gayud ang hingpit nga kalinaw sa Sibuco.

Sa sayu pa gibutyag ni Mayor Edding nga mihunong na sa ilang pagbansay-bansay lakip na sa pagpang recruit ang grupo ni Misuari sulod sa ilang lungsod.

Miapilar karon si Mayor Norbi Edding sa Sibuco sa pagsikup sa grupo sa mga armadong tawo nga maoy responsable sa kriminalidad sulod sa ilang lungsod nga maoy naghatag ug kasamok sa mga lungsuranon.

Sa iyang kabahin si Governor Rolando Yebes nagtuo nga resulta na kini sa iyang pagdangat sa report ni Edding didto mismo ni Presidente Gloria Macapagal-Arroyo sa ilang panagtagbo didto sa Malacanang karong bag-o diin gitawag mismo ang atensiyon ni DILG Secretary Puno nga ipa-istoryahan si Misuari nga mohunong sa ilang paglihok sa Sibuco.

Apan si Governor Yebes miapilar sa tanang mayors sa ZaNorte nga dili gayud mokompeyansa sa ilang tagsa-tagsa ka lungsod batok sa pagsulod sa mga armadong grupo nga nagtinguha sa pagpanghasi sa ilang mga katawhan.

Sa ilang kabahin ang ZaNorte Provincial Police Office mipasalig nga himuan nila ug aksiyon ang hangyo ni Mayor Edding uban na sa hut-ong military.

Samtang ang commanding officer sa 44th Infantry Battalion nga nadistino karon sa Sibuco-Sirawai mipahayag nga usa sa ilang mission mao ang paglutos sa maong mga personalidad nga gihisgutan ni Mayor Edding sa iyang report.

Matud pa ni Col. William Abao sa 44th IB maoy ilang gitinguha karon ang paglutos sa mga meyembro sa Misuari Breakaway Group ug padayon silang nakigkoordinar sa PNP kabahin na sa ilang operasyon batok sa maong mga personalidad.

Matud pa ni Col. Abao pipila sa gihisgutang grupo ni Mayor Edding ilaha nang gika engkwentro didto sa Sirawai.

Gipasalig ni Col. Abao nga dili nila lung-an ang paglutos sa maong mga grupo nga sakup sa Misuari Breakaway Group ug lost command.

Samtang gisugyot ni Mayor Romeo Carino sa Sirawai nga mas labing maayo magpakatap sila ug hulagway sa maong mga wanted persons sa Triple SB nga ikatag sa dakbayan sa Zamboanga, dinhi sa Dipolog ug ubang bahin sa atong reheyon kay nagtuo siya nga ang maong mga criminal mosuroy sa ubang lugar nga gawasnon kay wala mailhi nga gipangita diay sa balaod.

Sa maong paagi ang ubang katawhan sa atong reheyon mahibawo si kinsa kini nga mga personalidad nga gipangita sa balaod kay nakabuhat ug mga kasal-anan sa atong katilingban. (Press Freedom, Vol. XXI No.16)

*

 

Pari sa Sirawai gihulga nga kidnapon

Higpit nga siguridad ang gipatuman karon sa kapulisan sa lungsod sa Sirawai ilabi na sa paghatag ug proteksiyon sa ilang Italyanong pari nga gihulgang kidnapon sa mga armadong grupo nga naglihok sa ilang lungsod.

Kini ang gibutyag ni Mayor Romeo Carino sa Sirawai kagahapon ngadto kang Governor Rolando Yebes sa gipatawag niyang tigum sa Provincial Peace and Order Council sa ZaNorte.

Matud pa ni Mayor Carino ang Italyanong pari nga si Father Sandro Prambilla mokabat na sa 20 ka tuig nga nagsirbi sa lungsod sa Sirawai ug gipanawagan na sa embahada sa Italya nga kini kombinsihon nga mopauli na balik sa ilang nasud apan nagdumili kini sa pagbiya sa ilang lungsod dungan sa pagpahayag nga wala siya mahadlok nga makidnap kay maoy gusto niya nga diha ra magpakamatay sa ilang lungsod.

Tungod niini, ang mayor sa Sirawai nanawagan nga unta mahatagan ang ilang kapulisan ug dugang armas ingon man mga bala.

Matud pa ni Mayor Carino dili na lang siya mangayo ug dugang puersa sa ilang kapulisan kay sigurado nga walay mahatag ang provincial police office busa maoy iyang gitinguha nga ang ilang mga sakup sa Sirawai Police mahatagan ug mas maayong matang sa armas ug dugang bala aron adunay ikasukol sa mga armadong grupo nga naglihok sulod sa ilang lungsod nga nagbatun ug mas maayo nga klase sa tag-as nga armas kumparar sa pulis.

Gituhuan sa mayor sa Sirawai nga kon makabatun lang sa hustong kahimanan ang kapulisan dili na mabalda nila ang hut-ong military sa paglutos sa ubang kaaway sa gobyerno.

Gawas sa Italyanong pari nga gihulgang kidnapon nalakip na sa giplanohan sa mga armadong grupo sa Sirawai nga ilang biktima ang duha ka mga magpapatigayon sa ilang lungsod nga wala niya ibutyag ang mga pangalan ug lakip na kaniya apil sa gihulga sa maong grupo.

Gisaysay usab sa mayor sa Sirawai nga sa dihang gidapit niya ang ilang kapulisan sa lungsod nga mag firing diha pa niya nasuta nga pipila sa ilang gibatunang armas gihulagway niyang senior citizens na ug ang ilang mga bala dili na mobuto.

Gikinahanglan na gayud nga mailisan na ang mga bala nga gibatunan sa mga pulis lakip na sa ilang mga armas kay ang ilang kontra nagbatun ug mas tag-as nga matang sa armas sama sa M203.

Sa iyang kabahin si Governor Yebes miawhag sa mga mayors sa Triple SB sa pagsumitir sa hulagway sa mga armadong grupo nga maoy nanghasi sa ilang munisipyo nga nag-atubang ug mga kaso kay ang probinsiya motabang sa pagpakatap niini.

Gipanawagan usab sa gobernador ang lederatu sa PNP sa ZaNorte nga kon mahimo ilang ipahimutang ang ilang gibatunang mga kahimanan ilabi na sa armas ug mga bala ngadto sa mga lugar nga anaa ang kaso o hulga sa mga armadong grupo.

Nabalaka ang gobernador sa gisaysay nga report ni Carino kabahin na sa kahimtang karon sa atong kapulisan nga nagkuwang sa tukmang kahimanan busa dili epektibong makalihok sa paglutos sa mga criminal.

Si Governor Yebes nanawagan nga kadtong mga armas ug ubang pulis nga gidistino pag-escort sa ubang mga politico kon mahimo kuhaon ug adto ibutang sa lungsod sa Sibuco ug Sirawai diin anaa ang hulga sa kahusay ug kalinaw.

Kabahin sa gihimo karong pag-apod-apod sa mga bag-ong sakyanan sa pulis ngadto sa mga kalungsuran si Governor Yebes miapilar walay konsultasyon sa mga local leaders.

Ang nahitabo karon nanghatag ang Camp Crame ug mga sakyanan sa mga lungsod nga wala magkinahanglan niini kay dili magamit sa pagpatrolya sa bukid.

Sumala pa sa gobernador gisultihan na niya si DILG Secretary Puno nga kinahanglang pahibaw-on nila ang mga local chief executives kabahin sa matang sa sakyanan nga ilahang ihatag aron mahibawo sila unsa nga klase ang ilang itugyan nga magamit sa pagpartolya hangtud sa bukid.

Subay sa panawagan ni Governor Yebes kabahin sa sakyanan gipadas-og ni Mayor Norbi Edding sa Sibuco ang pagpanday ug resolusyon nga nanawagan sa lederatu sa PNP sa paghatag ug four wheel drive nga mga patrol cars nga magamit sa pagpatrolya hangtud na sa mga bukirang barangay sa tanang mga munisipyo sa ZaNorte.

Misingit usab ang Dipolog nga gusto sila magpa apil sa hangyo nga mahatagan ug patrol car sa ilang kapulisan taliwala sa mga reports nga sa gibatunan niini karong mga sakyanan sa Dipolog Police wala makahatag sa tukmang alokasyon sa petrolyo ang buhatan sa mayor hinungdan nga pipila ka mga tawag sa mga lungsuranon nga nangayo ug tabang sa pulis ang wala matubag kay walay gasoline ang sakyanan sa pulis.

 Gidasig usab ni Governor Yebes ang mga mayors nga mag counterparting sila diha sa pagpalit ug military jeep para himoon patrol car sa ilang kapulisan.

Lakip na sa gipahibawo sa gobernador ang tanyag usab sa Philippine Charity Sweepstakes Office kabahin sa ambulansiya sa kada lungsod apan kinahanglan nga mohatag ug counterpart ang lungsod nga balig P400,000 alang sa P1.2 milyones ka pesos nga balor sa bag-ong ambulansiya. (Press Freedom, Vol. XXI No.16)

*

 

Siguridad sa 3rd District gihigpitan

Gipahibawo ni Col. William Abao, commanding officer sa 44th Infantry Battalion sa Philippine Army nga nagpahimutang na sila karon ug mga detachment sa mga lugar o lungsod sa 3rd congressional district kansang siguridad gihulga sa presensiya sa mga armadong grupo.

Matud pa ni Col. Aban mismo si Col. Alexander Dicang ang commanding officer sa 102nd Infantry Brigade maoy nagmandu sa pagpahimutang ug detachment sa Godod sa may Barangay Raba human matugaw sa miagi tungod sa pagsulpot sa mga armadong grupo sa nahisgutang barangay.

Sa sayu pa si Governor Yebes miapilar sa military nga magpahimutang gayud ug detachment sa mga lugar nga maoy gihulga sa mga arma-dong grupo nga samokon.

Maoy gusto sa goberna-dor nga ang ipahimutang nga detachment kon mahimo permanente ug dili ibalhin-balhin sa laing lugar.

Gipahibawo sa 44th Infantry Battalion sa Philippine Army nga nagpahimutang na sila karon ug mga detachment sa mga lugar o lungsod sa 3rd congressional district sa Zamboanga del Norte kansang siguridad gihulga sa presensiya sa mga armadong grupo.

Sa samang bahin gidasig ni Col. Abao ang kagamha-nang local sa Godod nga mopadangat lang sa ilang hangyo ngadto sa ilang labaw diha sa pagpangayo ug dugang CAFGU nga madistino sa ilang lungsod.

Samtang si Col. Generoso C. Amor ang executive officer sa 102nd Infantry Brigade mipahibawo sa gipadas-og nila karong mga lakang sa mga kalungsuran sa 3rd district nga ilawom sa ilang area of responsibility.

Matud pa ni Col. Amor ang lugar sa Godod nga gisudlan karon sa mga armadong grupo mao ra nga mga lugar kaniadto nga gikutaan sa NPA diin malam-posong nagpalayas ni Col. Abao sa miaging panahon.

Susamang mga barangay sa Godod ang natugaw karon sa ilang kahusay ug kalinaw tungod sa pagsulod sa mga grupo sa criminal gikan sa lungsod sa Naga, Kabasalan ug Ipil sa pikas lalawigan ug dili mga terorista.

Matud pa ni Col. Amor ang ilang gikabalak-an karon kay ang maong mga armadong grupo nangrecruit ug bag-ong meyembro nga kasagaran mga minor de edad.

Kabahin sa hangyo sa gobernador nga magbutang ug dugang mga detachment si Col. Amor nagkanayon nga tiwason sa nila ang ilang clearing operations batok sa mga kontra sa kagamhanan ayha sugdan ang pagpatindog ug dugang detachment. (Press Freedom, Vol. XXI No.16)

*

 
RORO Port sa Dapitan gibisitahan ni Arroyo

Personal nga gibisitahan kagahapon ni Presidente Gloria Macapagal-Arroyo ang operasyon sa Strong Republic Nautical Highway sa Pulauan Port sa dakbayan sa Dapitan ug personal nga mi-send off sa mga pasahero sa roro nga barko sa Montenegro Shipping Lines paingon na sa Dumaguete City.

Kahinumduman gilusad ni Presidente Arroyo ang Strong Republic Nautical Highway niadtong tuig 2003 sa tuyo nga madugtong ang mga isla gikan sa Luzon, Visayas hangtud na dinhi sa Mindanao aron sa paghatag sa mga katawhan sa sayun, baratu ug paspas nga matang sa transportasyon ilabi na sa pagtransportar sa mga nagkadaiyang produkto sa mga mag-uuma paingon na sa mga dagkung merkado.

Makita si Pres. Gloria Macapagal-Arroyo atol sa iyang pagduaw sa RORO port sa dakbayan sa Dapitan kauban si Gov. Rolando Yebes ug uban pang mga opisyales sa Zamboang del Norte.

Si PGMA nahidangat sa Pulauan Port sakay sa iyang presidential chopper mga pasado alas 2:00 sa hapon.

Sa nasayran sa buntag si Presidente Arroyo didto sa Davao particular na sa Samal Island ug pagkahuman milupad paingon sa Olutanga Island sa Zamboanga Sibugay ug mihapit usab sa lungsod sa Ipil ayha mibisita sa Pulauan Port.

Si PGMA mainitong gitagbo sa mga opisyales sa probinsiya sa pagpanguna ni Governor Rolando Yebes uban ni Vice Governor Francis Olvis ug nila ni Congresswoman Cely Jalosjos-Carreon, Congressman Rosendo Labadlabad ug Congressman Cesar Jalosjos uban sa mga mayors sa ZaNorte ug board members.

Usa ka hamobo nga programa ang gipahigayon diin gipresentar sa presidente ang nahimong kalambuan sa pagpahiluna sa Strong Republic Nautical Highway sa Dapitan uban sa benepisyo nga naangkon sa mga katawhan.

Usa sa gipresentar mao ang usa ka Bong Darunday nga nagtrabaho na sa usa ka fishing company.

Sa iyang saysay tungod sa pag-establisar sa nautical highway kini nakatabang kaniya ug daku nga nakasulod ug panarbaho sa usa ka fishing company tungod kay paspas na ang pagtransportar sa mga produkto nilang isda paingon sa dagkung merkado sa Visayas pinaagi sa roro hinungdan nagkinahanglan ug dugang trabahante ilang kompaniya ug usa siya sa nakasulod sa trabaho. (Press Freedom, Vol. XXI No.16)

 
 

 Local officials kaalyado sa NPA gibutyag sa militar

 

Gibutyag sa 101st Infantry Brigade sa Philippine Army nga adunay mga politico nga nagpakita nga kaalyado o nagsuporta sa kalihukan sa New People’s Army.

Sa report sa 101st Infantry Brigade sa gipahigayong Provincial Peace and Order Council meeting gipakita niini ang hulagway sa usa ka yellow pad paper nga adunay nakabutang nga pangalan sa mga tawo nga maoy naghatagan ug suporta ngadto sa NPA.

Kini nakuha sa military sa pagka ilog sa training camp sa NPA didto sa Barangay Pangi, Siayan sa unang bahin sa buwan sa Pebrero ning tuiga sa dihang unang gika engkwentro sa mga sundawo sa 53rd Infantry Battalion ang mokabat sa 30 ka armadong mga rebelde didto sa Barangay Guibo nga misangpot sa paglutos hangtud na sa lungsod sa Bayog ug misangko sa nahisgutang training camp.

Sa maong operasyon daghanang mga dokumento ang nakonpiskar sa military lakip na sa nahisgutang talaan diin nakabutang didto ang pangalan sa mga politico nga naghatagan ug suporta sa NPA.

Sa report sa 101st Infantry Brigade gibutyag niini mga initials nga “M Y” nga ilang gituhuan nga nagpasabot nga kini mayor ug “V M”  nga sa ilang pagtuo nagpasabot nga vice mayor.

Ang nasangpit nga mga initials diha sa listahan gibutang ilawom sa uluhan nga Alyansa sa Gawas.

Hinoon wala gayud maklaro ug unsay ilang kalambigitan sa kalihukan sa NPA apan wala mawagtang sa ilang katahap nga naghatagan ug financial support ang mga hingtungdan.

Ang nakabutang sa yellow pad paper mao ang “MY ug VM” sa Sindangan ug sa lungsod sa Dumingag.

Sa iyang kabahin si Board Member Ricky Mejorada mipalanog sa iyang kabalaka sa report sa military kabahin na sa pagka lambigit sa pipila ka mga local officials nga gikatahong nagsuporta sa mga rebelding NPA.

Matud pa ni Mejorada kon aduna may katinuuran ang nadiskobrihan nga report sa military gikan sa kampo sa NPA daku kini ug epekto sa kampanya sa kagamhanan batok na sa mga teroristang grupo.

Mahimong sayang ang mga paningkamut nga gihimo sa kagamhanan uban sa armadong kusog kon aduna may mga opisyales sa local nga nagsuporta sa kaaway sa gobyerno.

Hinoon wala siya magtuo nga adunay mga local officials sa ZaNorte nga nagsuporta sa NPA.

Sa iyang duda basin sa usa ka higayon gikahibagat sa pipila ka local officials sa atong mga kalungsuran ang sakup sa NPA apan kini wala magpasabot nga misuporta na sa ilang kalihukan.

Sa samang bahin siya nanawagan sa iyang mga kaubang local officials nga likayan na nila ang pagbuhat ug mga lakang nga makapatahap nga nakig-anib sila sa kaaway sa kagamhanan.

Miapilar usab si Board Member Mejorada ngadto sa military nga kon ugaling walay lig-ong basihanan ang paglambigit sa pangalan sa atong mga local officials nga nagsuporta sa kalihukan sa NPA nga unta dili na kini isabwag sa publiko.

Ang pagpakig anib sa usa ka local officials ngadto sa kaaway sa gobyerno mamahimong mapasakaan ug kason nga pagbudhi sa atong nasud. (Press Freedom, Vol. XXI No.16)

*

 

30 mil ka sakong NFA rice moabot

Gikatakdang mahidangat karong sunod semana sa buhatan sa National Food Authority dinhi sa Zanorte ang mokabat 30 mil ka sakong bugas gikan sa dakbayan sa Zamboanga.

Kini tipik sa nagapadayong food for school program ilawom sa Department of Social Welfare and Development DSWD para sa mga kabataan nga nagtungha sa daycare.

Sumala pa ni NFA manager Jul Akmad Lawama nga prayoridad nila ang paghatag sa maong bugas ngadto sa mga lungsod dinhi sa mga lalawigan nga girekomendar sa rehiyunal nga buhatan sa DSWD.

Samtang ang uban niini i-apod apod sa mga tindahan natin outlet dinhi sa probinsya

Midugang sa pagpahayag si Lawama nga sa pagka karon ang NFA wala nay stock sa bugas nga tag 18 pesos ug 25 centavos.

Ang 30 mil ka sakong bugas nga mahidangat gamay ra para sa tanang mga TNOs o tindahan natin outlet sa tibook probinsya busa mi-apilar siya sa mga katawhan nga ang control sa gidaghanon sa baratong bugas nag-agad lamang kung pila ang ipadangat sa central office.

Ang mga lungsod nga ipailawom karon sa food for school program sumala sa rekomendasyon sa regional office sa DSWD naglang-kob sa lungsod sa Rizal, Jose Dalman, Labason Sibu-tad ug dakbayan sa Dipolog.

Gipasabot ni Lawama nga sa pagka karon ang ilang buhatan sa NFA diha sa barangay Gulayon ning dakbayan sa Dipolog adunay supply sa bugas nga tag 30 ug tag 35 pesos ang matag kilo nga mokabat sa 70 mil ka sako apan ang maong bugas wala mahalin tungod kay mahal.

Iyang gipahibalo nga sa ilang meeting karong bag-o didto sa dakbayan sa Zamboanga maoy order sa ilang central office nga pinaagi na lamang sa bidding ang maong bugas alang ni-adtong mga taga probinsya nga mga license grains retailer nga gustong mopalit sa naasoy’ng bugas.

Si Lawama mi-apila sa mga katawhan sa lalawigan nga sa pagka karon wala pay baratong bugas ang ilang buhatan apan sa kanunay siya mihangyo sa ilang central office nga madugangan pa ang alokasyon sa baratong NFA rice para dinhi sa Zamboanga del Norte. (Rene Buaya) (The New Nandau, Vol. XVIII No.30)

*

 

Pulso Sa Katilingban
Cicer M. Binghay
“Bubble Gum Blues”

Bag-ong mugna pangilad BUDOL-BUDOL mani-obra sa duha ka mga lalake nga klaro KONSABO sa motorcab driver.  Ang ilang dula ingon niini:  Naay mugola gikan sa Lee Plaza nga mga Mam, Madame, Miss o Mga Nanay na nga sambilay dagkong bag.  Sila kon walay sakyanan mosakay motorcab.  Diha-diha duna dayon ing motorcab nga walay pasahero nga naghulat.  Pagsakay sa Ginang, maam o nanay nga nagsambilay bag, molarga dayon ang motorcab.  Pero naay modali-dali pag-angkas duha ka mga lalake hingkod nag mga panuigon nga mosakay.  Usa sulod sa cab ug ang usa mo backride.  Ang babayeng pasahero mupahibalo sa driver asa siya mopahatod.  Padayon mupatoratoy ang cab.  Samtang gadagan ang cab nadungog sa pasaherong babaye ang driver nga magsulti.  “Dalia ninyo kay duol ra.”  Diha-diha ang lalake nga naglingkod sa sulod sa cab mokalit pag-ingon sa babayeng pasahero.  “Mam, o Nay naay bubble gum sa imong buhok, dungan sa pag-alayon nga kintahay siya ang mukoha sa bubble gum.  Magbagolbol kini nganong dunay bubble gum iyang buhok.  Muapora dayon ang lalake nga duhaig kamot Mom o Nay aron makuha nimo ang bubble gum.  Tuod sa kabalisa sa mitapot bubble gum giduhaan niyag hikap-hikap ang iyang buhok.  Tiod-tiod mihunong ang motorcab. And duha ka mga lalake miingon:  “Dinhi ra mi bay o dia among pliti.”  Human sa duha ka skina gipahunong ang driver kay diha siya lamang taman.  Pagtan-aw niya sa iyang bag, nakuratan siya nga abiyerto na.  Sa kakulba, gihiling niya.  Wala na ang iyang salapi, cellphone hasta alahas nga iyang gisulod sa maong bag.  Ang driver naghulat sa iyang pleti ug nagpakita nga natingala sa lihok sa babaye.  “Ngano Mam o Nay??”  Mitubag ang pasahero.  “Gikawatan ko sa akong salapi ug alahas.  Nia o abiyerto akong bag.  Giabli kadto dihang naghikap-hikap ko sa giingon niadtong pasahero nimong lalake nga dunay bubble gum sa akong buhok.  Misinggit na ang biktima nga gikawatan siya, apan walay nagpakabana, kay mingaw ang maong dapit ug ang maihap lang sa tudlo nga mga tawo walay ikatabang, bisan ang driver igo lang miingon:  “Kon makit-an nako kadto sila, akong itudlo sa kapolisan nga maoy suspetsado nangawat sa imong salapi ug alahas.  “Sigi Mam o Nay, malooy ko nimo, sagdi na lang, ayaw lang bayad sa pleti.  Looy nimo oy.  Nailad ka!

Ako ning gibulgar ang gikasulti kong na biktima niining bubble gum “blues” modernong ilad budol-budol sa mga balhiboog mga kamot.  Gani duna pay nabiktima nga gipaagi lamang sa pag-ingon nga dunay boling imong agtang.  Ilang modus opeandi niini nga imong bag maluagan nimog sipit kay imong mga kamot naningkamot paghapohap o pagpahid sa giingong boling sa imung agtang.  Dayon didto na, diha na nga imong bag ablihan sa ikspertong mga kamot dayon santokion ang bisan unsa gikan sa imong salapi, cellphone ug uban pa.

Diha usab ing kaila nako nga miingon nga mabiktima unta siya apan nindot lang kay wala niya buhii iyang bag sa iyang kamot.  Kon moingon ang lalake nga gamita ang duha nimo ka kamot aron kaha maluagan ang bag, wa gyod siya patuo kay dihay iyang mahalon cellphone ug gamay’ng pitaka nga dunay gamay’ng sulod ipang pleti sa motorcab.  Dayon pagka matikod sa duha ka lalake nga naka simhot daotan ilang biktimahon, midali silag kanaog dayong nangawala.  Konsabo klaro sa driver sa cab kay waya yang kini magpakabana sa nagadali nga duha ka mga lalake nga nanganaog nga nagdagan pa ang motorcab nga wala motunol sa ilang pleti.  Nakabantay gyod ang biktimahon unta… dayon wala na lang siya mangutana sa driver ni musolti sa iyang naatikan kay nagduda siya nga konsabo ang driver nga nag-atang diha sa Lee Plaza nga walay sulod, dayon pagsakay niya miilog-ilog kadtong duha ka mga lalake nga miingon dunay boling sa iyang agtang.

Mga ginang nga magsambilay dagkong bag gikan sa banko, o sa stablisamento nga nagpatigayon sa salapi, magbantay mo niining modernong ilad nga midagsang sa dakbayan.  Bubble gum ug boling sa agtang. (Press Freedom, Vol. XXI No.16)

 
Credits: Press Freedom is published every Saturday and entered as 3rd class mail matter in Dipolog City. Printed by Young Printing Press with Editorial Office located at Upper Turno, Dipolog City. Tel. No. (065) 212-4343 or 212-6665

 

Gov. Yebes mipasalamat sa militar Godod, Siayan balik na ang kalinaw

 

GIPASIDUNGGAN ug gipasalamatan ni Governor Rolando Yebes sila si Col. Alexander Dicang, commanding officer sa 102nd Brigade ug Col. Roland Amarille sa 101st Brigade sa gihimong nilang paningkamot aron magpabilin ang kalinaw sa pipila ka mga lungsod ning atong lalawigan sa Zamboanga del Norte atubangan niining nasinating hulga sa mga armadong grupo.

Kini maoy gipabati ni Governor Yebes atol sa Provincial Peace and Order Council Meeting nga gipahigayon kagahapon.

Namatikdan nga adunay mga lungsod karon dinhi sa probinsya ilabina sa tersiro distrito nakompermar nga adunay paglihok sa mga armadong grupo nga giilang miyembro sa MILF ug Lost Command sa MNLF nga gustong magmugna ug kasamok dinhi sa atong dapit. Apan tungod sa gipakitang lihok sa atong mga militar nahatagan kini sa igong pagtagad uban sa suporta sa mga katawhan nga mahigugmaon sa kalinaw.

Sama sa nahitabo sa barangay Guibo ug Pange sa Siayan nahibalik na sa normal ang sitwasyon human nagka-engkuwentro ang mga miyembro sa NPA ug militar. Nahibalik na usab sa normal ang pipila ka mga barangay sa Godod sa dihang gilusad ang clearing operation sa atong mga kasundalohan.

Ang paglihok karon sa mga armadong grupo, gusto nilang ipakita sa international community nga aktibo  pa sila hangtud karon taliwala niining subling pagbukas sa peace negotiation sa gibasura na unta nga Memorandum of Agreement on Ancestral Domain (MOA-AD). Hinungdan nga mihimo usab sila karon ug halapad nga recruitment sa mga katawhan diha sa kabukiran.

Giklaro ni Governor Yebes nga nagpabilin ang iyang baruganan sa isyu sa Bangsamoro Juridical Entity nga hugtanong nagsupak sa tinguhang maangkon sa MILF ang pipila ka mga barangay sa Zanorte nga ilalom sa BJE.

Sa gihimong PPOC meeting kagahapon, adunay 17 ka mga mayor ang mitambong ug hugtanong gi-awhag sa gobernador nga magbinantayon ug dili magpasagad uban sa pagdasig alang sa dugang suporta sa atong kapolisan ug sa mga kasundalohan.

Sa samang higayon, ang pagpahimutang ug detachment sa matag lugar nga apektado sa kalihukan sa armadong grupo maoy lakang  nga gihingusgan sa chairman sa Provincial Peace and Order Council nga gisugyot nga sagupon sa militar aron magpabilin ang kalinaw sa pipila ka mga lungsod ning atong lalawigan.

Atol sa PPOC meeting, gipahayag ni Governor Yebes, chairman sa PPOC nga kinahanglan ang konkretong lakang nga pagasagupon sa militar batok sa mga armadong tawo. Ang pagpahimutang ug detachment maoy usa sa nag-unang lakang nga angayang himoon, ilabina diha sa mga lugar nga anaa ang kalihukan sa mga armadong grupo. Sama sa pipila ka mga barangay sa Godod nga diin ang pagpahimutang ug detachment dili lamang panahon sa engkuwentro kun dili paghatag ug kasigurohan sa mga katawhan nga luwas ug aduna silay igong seguridad.

Gipasabot ni Governor Yebes nga mas labaw nga mosulod ang militar diha sa mga barangay aron malikayan ang pagsulod sa mga miyembro sa armadong grupo nga mihimo sa pag-pangrecruit alang sa ilang  dugang miyembro. Kung walay presinsiya sa mga sundalo diha sa mga hilit nga barangay dako ang posibilidad nga makombensir ang mga nanimuyo niini nga motapo ngadto sa kalihukan sa mga armadong grupo tungod sa pasalig nga makadawat kini ug suweldo matag bulan.

Alang kang Governor Yebes mas angayan gayud nga magpahimutang ug detachement ang militar ilabina sa mga lugar nga aduna nay nahitabong kasamok agi sa mga arma-dong grupo aron ipakita sa mga katawhan nga kontro-lado sa gobyerno ang lugar. Dili on and off ang pagpahi-mutang ug detachement.

Gi-presentar sa militar ang nanghitabo sa pipila ka mga kalungsuran ning atong lalawigan nga nag-atubang karon sa hulga sa seguridad. Nakompermar nga mihimo karon sa ilang halapad nga recruitment ang grupo sa MILF ug lost command sa MNLF ug ang mga nanghitabong engkuwentro sa pipila ka mga lugar batok sa mga miyembro sa NPA. (Joel Ello) (The New Nandau, Vol. XVIII No.30)

 
 

Operation POMS Mango Processing Plant magsugod na

Gipahibawo sa manager sa Dapitan-Dipolog-Polanco-Katipunan-Roxas-Manukan Economic Growth Area nga gikatakda nang mosugod sa ilang operasyon sa bag-ong planta ang POMS Manggo Procession Plant sa Provincial Agro-Industrial Center sa Irasan, Roxas karong semanaha.

Kini ang gibutyag ni Ms. Tes de Jesus, DDPKRM Manager diin karong Pebrero 18, 2009 sugdan na nila ang ilang experimental operation sa ilang planta sa PAIC Irasan ug karong buwan sa Marso maoy gitakda nilang full operation niini.

Mosugod sa ilang operasyon sa bag-ong planta ang POMS Manggo Procession Plant sa Provincial Agro-Industrial Center sa Irasan, Roxas karong semanaha.

Sa pagka karon nagapadayon ang pagpang recruit ug production workers kay sa pagka karon nagkinahanglan sila ug 150 ka mga trabahante hangtud na sa 400 ka trabahante sa ilang full operations sa planta.

Gibutyag usab ni De Jesus nga ang POMS naglisud sila sa pagkuha sa gikinahanglang raw materials ilabi na sa mangga kay ang mga mango growers sa ZaNorte atua pa nagbaligya sa ilang mga produkto sa Cebu kay mas taas ang presyo.

Apan nalakip na sa ilang gilantaw nga makuhaan sa raw materials ang probinsiya sa Zamboanga del Sur, Sibugay, Misamis Occidental hangtud na sa Davao.

Sumala pa ang nasangpit nga kompaniya mipahibawo kaniya nga mangita usab sila karon ug istratihiya para ang mga mango growers sa ZaNorte sa ilaha gayud mobaligya sa ilang mga produkto para sa operasyon sa ilang planta karon. (Press Freedom, Vol. XXI No.16)

*

MORE NEWS NGA BINISAYA

 

 

NOTE: SEND US YOUR NEWS.  Tell us what's going on in your barangays, clubs, schools, businesses and non profit organization. You can also send notices and announcements.
          

 

    Email to webmaster@dipolognon.com

      
Google
WEB THE DAILY DIPOLOGNON